20 YILLIK BİRİKİM NE KADAR EMEKLİ MAAŞI SAĞLAR
Sayın Ali Tezel’in aşağıdaki iddiası üzerine bu çalışmayı yapmaya karar verdim. Gerçekten bugünkü değerlerle sisteme 11 bin lira yatırılsa acaba 56 yaşından sonra kaç lira birikim olur ve bu birikim sistemden her ay kaç lira maaş alınmasına olanak verir?
Çalışmayı yapabilmek için sistemde 20 yıllık verisi olan fonları aradım. Takipçilerimin önerisiyle tek bir fona yatırım değil, hisse-altın-döviz portföyü yaptım. Ancak altın fonları sisteme 2013 yılından sonra geldiği için başlangıçta GEH-%50 hisse, AVG-%50 döviz portföyü oluşturdum. 2014’ten sonra VGA-altın fonu da ilave ettim. 20 yıllık verisi olan fonların da en iyi getirisi olanlarını değil, getirisi ortalama olanlarını seçtim. (Çalışmada kullandığım tüm veriler Fonbul’dan)
GEH-Garanti Hisse Senedi Fonunu 20 yılda %10159 getiri yapmış. Hisse fonlarda en iyi getiri %13757 iken en kötü getiri %5815 olarak gerçekleşmiş.
Döviz tarafı için yine getiri olarak orta sıralarda %6861 getiri yapan AVG-Agesa Dış Borçlanma Aracı Fonunu aldım. Dış borçlanma araçları fonlarında en iyi getiri %8131 iken en kötü getiri %5526 olmuş.
Altın fonu için 2014 başını baz aldım. Çünkü 2013 yılında fonlar birer ikişer kurulmaya başlamış. 2014 yılında 8 altın fonu kurulmuş. Getiri açısından %7574 ile orta sıralardan VGA-Türkiye Hayat Altın Fonunu baz aldım. VGA sistemin en büyük fonu. Dolayısıyla altın fonlarını temsil etmeye de çok uygun. Altın fonlarında 2014’ten bu yana en iyi getiri %8695 iken en kötüsü %6968 getiri yapmış.
Devlet Katkısı olarak da yine getiri açısından orta sıralardan %1069 getiriyle GHI-Garanti Katkı Fonunu tercih ettim. En iyi Devlet katkısı fonu 20 yılda %1589 getirirken, en kötüsünde getiri %1069.
VARSAYIMLAR:
1-İddiada 11 bin lira telaffuz edildiği için bu rakamın bugünkü net asgari ücrete olan oranına baktım. 28.075 liralık net asgari ücretin %39’u 10.949,45 liraya denk geliyor. Net asgari ücretin %39’unu baz aldım.
2-SGK’da emeklilik için ortalamada 20 yıl prim ödemek gerekiyor. Bunun için 8/9/2006 tarihinden 8/9/2026 tarihine kadar her ayın 8. işgünü fonlara yatırım yapıldığını varsaydım.
3-8/9/2006’dan 8/12/2013’e kadar %50 GEH, %50 AVG fonuna yatırım yaptım.
4-8/1/2014 tarihi itibariyle yatan katkı paylarını %40 GEH, %20 AVG ve %40 VGA olarak fonlara yönlendirdim. Başka fon dağılım değişikliği yapılmadı.
5-Devlet katkısı uygulaması 1 Ocak 2013 tarihinde başladı. Ama fonlar 1 ocak 2013 tarihinde hemen faaliyete başlamadığı için, devlet katkılarını 1/1/2013 tarihinden 1/6/2013 tarihine kadar biriktirip, fon alımını 1/6/2013 tarihindeki fiyattan gerçekleştirdim. Sonraki aylar düzenli alıma devam ettim. (Devlet katkısı fonlarını takip eden ayın ilk işgünü oluşan fiyattan aldım.)
6-Devlet katkısı 1/1/2013 ile 22/1/2022 arasında %25, sonrasında 31/12/2025’e kadar %30 ve 1 Ocak 2026’dan itibaren de %20 olarak uygulandı.
7-Devlet katkısı uygulamasından önce katkı payları karşılığında vergi iadesi uygulanıyordu. Vergi iadesi oranını %15 olarak en alt seviyeden aldım. Enflasyon oranı bazında ilerleterek bugüne getirdim. 2006-2013 arasında yatan katkı paylarına karşılık ödenen vergi iadeleri enflasyonla değerlendiğinde 50.013 liraya ulaştı.
SONUÇLAR
1-Sisteme toplam olarak 427.441 lira katkı payı ödendi. Bunun karşılığında devlet de 109.676 lira katkı verdi.
2-Fonlardaki birikimler:
GEH-hisse fonuna toplamda 175.412 lira yattı. Buradaki birikim 1.724.314 liraya ulaştı.
AVG-dış borçlanma aracı fonuna 86.698 lira yattı. AVG’de 832.472 lira birikim oldu.
VGA-altın fonuna 165.331 lira yatırıldı. Burada 1.198.660 lira birikim meydana geldi.
GHI-devlet katkısı fonuna 109.676 lira yatırıldı. GHI’daki birikim 307.273 liraya ulaştı. Bunların 8/9/2026 tarihindeki fon fiyatlarına göre portföy değeri 4.062.719 lira olarak gerçekleşti.
3-Birikimin toplam getirisi 3.525.602 lira oldu.
4-Birikimi alıp, sistemden çıkacak birisi için; getiri üzerinden %5 stopaj 175.868 lira olarak hesaplandı. Stopaj düşüldükten sonra katılımcının eline geçecek para 3.886.439 lira oldu. (Eğer 2006-2013 arasında alınan vergi iadeleri enflasyon oranında değerlendirilseydi, 8/9/2026’daki değeri 50.013 lira olacaktı. Böylece toplam birikim 3.936.452 liraya erişecekti.)
5-Sisteme yatırılan katkı payları aylık TÜİK enflasyon oranında değerlendirilseydi, 1.859.296 liraya , devlet katkıları da 112.538 liraya ulaşacaktı. Toplam birikim 1.971.883 lira olacaktı.
6-Sisteme yatan katkı payları eğer borsada gerçekleşen fiyattan gram altına yönlendirilseydi 811,78 gram altın birikecekti. Bu altının 8 Eylül 2026’daki 6.786,15 liralık borsa fiyatından değeri 5.508.861 lira olacaktı. (Kuyumculardaki alım-satım marjları dikkate alındığında daha düşük bir birikim söz konusu olacaktı.)
7-Sisteme yatan net maaş üzerinden hesaplandığında, toplamda her ay asgari ücretin %39’u 240 ayda 93,6 asgari ücret yapıyor. 28.075,5 liralık mevcut asgari ücretle hesaplandığında 2.627.887 liralık bir birikime ulaşılacaktı.
8-Toparlayacak olursak, 20 yılda net asgari ücretin %39’u ile yapılan yatırım altına yönlendirilseydi 5,5 milyon lira ile en iyi getiriyi yapacaktı. BES’e yatırılan birikim 3,9 milyona ulaşarak, altının gerisinde ama enflasyondan ve asgari ücretten daha iyi getiri yapmış oldu. Asgari ücretle değerlemede 2,6 milyon birikim oluşurken, resmi enflasyonla değerlendiğinde birikim 2 milyona yaklaştı.
Ve şimdi geldik, BES birikimiyle ne kadar süreyle ne kadar maaş alabileceğimize..
Elimizde 4.062.719 liralık bir birikim var. (Para sistemde kalacağı için; stopaj kesintisi, ay ay hesabımızdan maaş ödenirken yapılacak.) Bu birikim sistemde kaldığı sürece değerlenmeye de devam edecek. Ama ülkemizdeki yüksek enflasyon; hem birikimin ne kadar gelir elde edeceğini, hem de aldığımız maaşın o günkü rakamını, bugünden bilmemize olanak vermiyor. Bu nedenle enflasyonu görmezden gelip, reel getiri üzerinden hesaplama yapıyoruz. (Veriler EGM)
https://emeklilik.egm.org.tr/pgo
56 yaşında birisi; emeklilik hakkını kullanıp, 85 yaşıma kadar, yani 29 yıl boyunca sistemdeki birikimden maaş almak istiyorum, derse; %3 reel getiri üzerinden bugünkü rakamlarla aylık 11.674 (enflasyon+11.674 lira) lira gelir elde edebiliyor.
Eğer her ay bugünkü asgari ücret tutarında (28.075) lira maaş almak isterse 68 yaşına kadar maaş alabiliyor.
Sizler EGM’nin yukarıdaki linkini kullanarak elinizdeki birikim ve maaş almak istediğiniz sürelere göre hesaplama yaptırabilirsiniz.
Çalışmayı detaylı incelemek isteyenler için link:
